Als je 18 jaar wordt, ben je volgens de wet volwassen. Dat betekent dat je zelf beslissingen mag nemen over je leven, je geld en je zorg. Maar wat als je door je ziekte of beperking sommige dingen niet goed kunt regelen? Dan zijn er manieren om te zorgen dat je toch hulp en bescherming krijgt. Hier lees je wat er verandert en wat je ouders kunnen regelen.
Wat verandert er op je 18e?
- Je ouders hebben geen wettelijk gezag meer. Jij beslist zelf over zorg, geld en belangrijke keuzes.
- Je krijgt een eigen zorgverzekering [link naar zorgverzekering].
- Je kunt recht hebben op toeslagen of een uitkering. [link naar toeslagen en regelingen]
- Voor veel zaken moet jij zelf formulieren invullen en beslissingen nemen.
- Je wordt zelf verantwoordelijk voor het pgb. Daarin verandert meestal iets in de manier waarop het budget wordt geregeld en wordt verstrekt. Daar lees je meer over bij landelijke regelingen.
Als dit moeilijk is door bijvoorbeeld een verstandelijke beperking of een ziekte, kunnen je ouders of een andere volwassene jou helpen via een officiële regeling.
Welke hulp kun je krijgen?
| Regeling |
Waarvoor
is het? |
Wat
betekent het? |
| Mentorschap |
Voor
beslissingen over zorg en begeleiding. |
Een mentor
denkt mee en beslist als dat nodig is over behandelingen en
ondersteuning. |
| Bewindvoering |
Voor het
regelen van geldzaken. |
Een
bewindvoerder beheert je inkomen, spaargeld en betalingen. |
| Curatele |
Voor alle
beslissingen, als je dat zelf niet kunt. |
Je bent niet
meer handelingsbekwaam, een curator regelt bijna alles. |
| Volmacht
of levenstestament |
Voor
jongeren die nog zelf iemand willen machtigen. |
Je geeft
iemand officieel toestemming om dingen voor je te regelen. |
Vaak wordt gekozen voor mentorschap en bewindvoering samen. Dat is minder streng dan curatele, maar geeft wel de juiste steun.
Hoe vraag je dit aan?
Je ouders of verzorgers kunnen mentorschap, bewind of curatele aanvragen bij de kantonrechter. De rechter kijkt samen met jullie wat er nodig is. Dat kun je doen met hulp van maatschappelijk werk, MEE, een cliëntondersteuner of de gemeente. Begin hier ruim op tijd mee, bijvoorbeeld als je 17 bent, zodat alles klaar is voor je verjaardag.
Met deze regelingen krijg jij steun bij lastige beslissingen en hebben je ouders officieel toestemming om je te helpen. Je geld blijft veilig en goed geregeld en zo hoef je je minder zorgen te maken, en kun je je richten op school, hobby’s of je gezondheid.
Praat samen over wat jij wilt. Misschien kun je sommige dingen zelf, en wil je voor andere zaken hulp. Het gaat om wat bij jou past.